İçeriğe geç
λemmaakademi
Veri ve yöntem

Bir MEB kazanım kodunda hangi yanılgılar belgelenmiş?

Kazanım kodundan, taranan çalışmalarda o kodla ilişkilendirdiğimiz kayıt ve çalışma sayılarına gidin; eşlemenin resmî değil, tahminî bir çıkarım olduğunu baştan görün.

Muhammed Erin — Matematik Öğretmeni · Son güncelleme

Bu harita, Lemma envanterindeki 505 kaydın 408’ini 57 kazanım kodu altında gösterir. Her satırda sınıf, kayıt sayısı, bağımsız çalışma sayısı ve konu bulunur. Kazanım eşlemesi lgs_kazanim_tahmini alanından gelir; Lemma’nın çıkarımıdır, MEB’in veya kaynak çalışmaların resmî eşlemesi değildir. Kayıt sayısı da yaygınlık oranı değildir.

Eşleme MEB’in resmî eşlemesi değildir.

Kazanım kodları, envanterde lgs_kazanim_tahmini adıyla tutulan Lemma çıkarımından gelir. Kaynak çalışmaların kendi beyanı veya MEB tarafından onaylanmış bir eşleme gibi okunmamalıdır. Eşlemeler öğretmen onayından geçmemiştir.

Haritadaki bir satır nasıl okunur?

İlk sütun kazanım kodunu, ikinci sütun sınıf düzeyini gösterir. Kayıt sütunu bu kodla ilişkilendirilen envanter satırlarının sayısıdır. Bağımsız çalışma sütunu kayıtların kaç ayrı çalışmadan geldiğini, konu sütunu ise ayrıntının hangi konu sayfasında bulunduğunu gösterir.

Kaynak: Lemma ortaokul matematiği kavram yanılgısı envanteri. Kazanım eşlemesi lgs_kazanim_tahmini alanından gelir ve Lemma’nın çıkarımıdır.
KazanımSınıfKayıtBağımsız çalışmaKonu
M.8.3.2.18322Temel geometri
M.5.1.5.55272ondalık kesirler
M.8.1.2.28264Üslü ifadeler
M.8.1.2.18254Üslü ifadeler
M.8.3.1.18241Üçgenler
M.8.3.2.28241Dönüşüm geometrisi
M.8.2.1.18235Cebirsel ifadeler ve özdeşlikler
M.8.3.4.18192Temel geometri
M.5.1.5.45172ondalık kesirler
M.6.3.1.16151Temel geometri
M.5.1.5.35142ondalık kesirler
M.6.3.3.16142çember
M.8.2.2.18115Doğrusal denklemler
M.8.5.1.18113Basit olayların olma olasılığı
M.8.5.1.5893Basit olayların olma olasılığı
M.8.2.3.1881Eşitsizlikler
M.8.1.2.5871Üslü ifadeler
M.8.1.3.1873Kareköklü ifadeler
M.8.1.3.5873Kareköklü ifadeler
M.8.5.1.4872Basit olayların olma olasılığı
M.5.1.5.6562ondalık sayılar
M.8.2.2.2861Doğrusal denklemler
M.8.2.3.3861Eşitsizlikler
M.8.2.3.2851Eşitsizlikler
M.5.1.6.2541ondalık sayılar
M.6.1.6.8641ondalık sayılar
M.7.1.3.3743Cebirsel ifadeler ve özdeşlikler
M.7.2.2.1743Doğrusal denklemler
M.7.3.1.2741Temel geometri
M.7.4.1.4741Veri analizi
M.8.1.2.3841Üslü ifadeler
M.8.1.3.4842Kareköklü ifadeler
M.8.2.1.2843Cebirsel ifadeler ve özdeşlikler
M.8.3.2.3841Dönüşüm geometrisi
M.8.3.4.5841Geometrik cisimler
M.8.5.1.3842Basit olayların olma olasılığı
M.7.4.1.3731Veri analizi
M.8.3.3.1831Eşlik ve benzerlik
M.6.1.2.1622Çarpanlar ve katlar
M.6.1.6.4622ondalık sayılar
M.6.1.6.5622ondalık sayılar
M.7.2.1.3721Cebirsel ifadeler ve özdeşlikler
M.7.2.2.2722Doğrusal denklemler
M.7.3.3.1721çember
M.7.4.1.1722Veri analizi
M.8.1.3.2822Kareköklü ifadeler
M.8.2.2.3821Doğrusal denklemler
M.8.4.1.1822Veri analizi
M.6.1.2.4611Çarpanlar ve katlar
M.6.1.2.5611Çarpanlar ve katlar
M.7.1.2.1711rasyonel sayılar
M.7.4.1.2711Veri analizi
M.8.1.3.8811Kareköklü ifadeler
M.8.2.2.4811Doğrusal denklemler
M.8.3.1.3811Üçgenler
M.8.3.3.2811Eşlik ve benzerlik
M.8.4.1.2811Veri analizi

Kaynak: Lemma ortaokul matematiği kavram yanılgısı envanterindeki lgs_kazanim_tahmini, sınıf, kayıt, bağımsız çalışma ve konu alanları.

Eşleme neden “tahmin” damgası taşıyor?

Tablodaki kazanım kodları tezlerin veya makalelerin kendi beyanı değildir. Kodlar, envanter kayıtlarının içeriği ile kazanımlar arasında Lemma tarafından kurulan tahminî eşlemedir. Bu nedenle tablo bir MEB sınıflandırması veya öğretmen onayı almış kesin kod listesi gibi sunulmaz.

408 ve 97 sayıları kapsamı nasıl ayırıyor?

Envanterde 505 kayıt vardır. Bunların 408’inde kazanım tahmini doludur ve tablo yalnız bu bölümü gösterir. Eşlemesi bulunmayan 97 kayıt tabloda yer almaz. Bu nedenle harita bütün envanterin değil, kazanım koduyla ilişkilendirilebilen kayıtların görünümüdür.

Kayıt ve çalışma sütunları aynı şeyi mi ölçüyor?

Hayır. Kayıt sayısı bir bulgunun kaç kez raporlandığını, bağımsız çalışma sayısı bu kayıtların kaç ayrı çalışmadan geldiğini gösterir. Bir çalışma birden fazla kayıt üretebilir. Kayıt sayısı öğrenciler arasındaki yaygınlığı veya bir çocukta o yanılgının bulunduğunu göstermez.

Bu harita nerede biter?

Harita kazanım kodu, sayı ve konu arasındaki yolu gösterir. Yanılgı tanımı, öğrenci örneği ve müdahale açıklaması konu sayfalarının alanıdır. Tabloda ilgili başlığı bulduktan sonra ayrıntı için aşağıdaki konu sayfalarına geçilebilir.

Derste ne görüyorum

Aslında kavram yanılgısına düşmek bence çok önemlidir. Çünkü öğrencide neyi düzelteceğinizi görüp buna göre hareket ederek öğrencinin tek bir yanılgısını gidermek aslında sonraki konuları da bu yanılgı ile ilişkilendirerek yanlış yapmasının önüne geçilmesi sağlanır. Öğrencinin yanılgı sürecini giderme ve konu anlatım sürecinde doğrudan formüllerle öğretim yapmak yerine formülleri ispat ede ede formüllere ulaşmak yanılgıları azaltacak ve kalıcı öğrenmeye ciddi bir katkı sağlayacaktır.

— Muhammed Erin

Bu sayfanın sınırı

Tablo yalnız lgs_kazanim_tahmini alanı dolu 408 kaydı kapsar; eşlemesi olmayan 97 kayıt dışarıda kalır. Eşleme Lemma’nın çıkarımıdır, resmî MEB eşlemesi değildir. Tablodaki 57 satırın kayıt sütunu toplanırsa 433 çıkar; bu sayı 408’den fazladır, çünkü eşlemesi dolu 408 kaydın 25’i iki kazanım koduyla eşlenmiştir ve her iki satırda da sayılır. Kayıt sayısı yaygınlık ölçüsü değildir. Bu, çocuğunuzda bu yanılgı var demek değildir.

SSS

Sık sorulan sorular

Kazanım-yanılgı haritası her satırda kazanım kodunu, sınıf düzeyini, o koda eşlenen kayıt sayısını, bağımsız çalışma sayısını ve konu başlığını gösterir. Harita, yanılgıların ayrıntılı tanımını vermez. Amacı, bilinen bir kazanım kodundan taranan çalışmalarda ilişkilendirilen kayıtlara ve ilgili konu sayfasına geçiş sağlamaktır.

Kazanım kodunu tablonun ilk sütununda bulun; aynı satırdaki kayıt ve bağımsız çalışma sayılarını birlikte okuyun. Konu sütunu, ayrıntılı yanılgı tanımlarının yer aldığı konu sayfasını gösterir. Bu eşleme bir başlangıç noktasıdır: Çocuğunuzun aynı yanılgıyı taşıdığını kanıtlamaz ve tek başına tanı amacıyla kullanılamaz.

Evet. Konu sütununda üslü ifadeler, doğrusal denklemler veya olasılık gibi başlığı bulun; ardından o başlık altında görünen kazanım kodlarını inceleyin. Tablodaki konu ve kod ilişkisi Lemma'nın çıkarımıdır. Bu nedenle bulunan kodlar MEB'in ya da kaynak çalışmaların onayladığı resmî bir sınıflandırma gibi okunmamalıdır.

lgs_kazanim_tahmini adı, kazanım eşlemesinin kaynak çalışmaların kendi beyanı olmadığını açıkça gösterir. Kodlar, Lemma'nın envanter kayıtlarından yaptığı çıkarımdır; MEB tarafından onaylanmış resmî eşleme değildir. Harita bu çıkarımı görünür kılar, fakat tahmini kesin bilgiye dönüştürmez. Kodları kullanırken bu sınır her satır için geçerlidir.

Hayır. Envanterdeki 505 kaydın 408'inde lgs_kazanim_tahmini alanı doludur ve tablo bu kayıtları 57 farklı kod altında gösterir. Kalan 97 kaydın kazanım eşlemesi yoktur; bu nedenle haritada yer almaz. Tablo, bu envanterin tamamını değil, yalnız kazanım koduna eşlenebilen bölümünü temsil eder.

Kayıt sayısı, bir kazanım koduyla ilişkilendirilen bulguların envanterde kaç kez raporlandığını gösterir. Bağımsız çalışma sayısı ise bu kayıtların kaç ayrı çalışmadan geldiğini belirtir. Aynı çalışma birden fazla kayıt üretebildiği için iki sütun aynı değildir. Kayıt sayısı bir yaygınlık oranı olarak okunamaz.

Tablodaki en yüksek kayıt sayısı M.8.3.2.1 kodundadır. Bu 8. sınıf temel geometri satırında 32 kayıt ve 2 bağımsız çalışma görünür. 32 sayısı, yanılgının öğrenciler arasındaki yaygınlığını vermez; Lemma envanterinde bu kazanım koduyla ilişkilendirilen kayıtların kaç kez raporlandığını gösterir. Satır kendi bağlamında okunmalıdır.

En yüksek bağımsız çalışma sayısı 5'tir ve iki kazanım kodunda görülür. M.8.2.1.1 kodunda 23 kayıt, M.8.2.2.1 kodunda 11 kayıt vardır. İlk satır cebirsel ifadeler ve özdeşlikler, ikinci satır doğrusal denklemler konusundadır. Çalışma sayısı kaynak tekrarını gösterir, yaygınlık oranını değil. İki ölçü ayrı tutulmalıdır.

İki satır da 8. sınıf üslü ifadeler konusundadır ve her biri 4 bağımsız çalışmayla eşlenmiştir. Ayrıldıkları değer kayıt sayısıdır: M.8.1.2.1 kodunda 25, M.8.1.2.2 kodunda 26 kayıt bulunur. Bu fark, iki kazanım koduna eşlenen envanter kayıtlarının sayısını gösterir; öğrenci yaygınlığını göstermez.

Basit olayların olma olasılığı başlığında dört kod vardır: M.8.5.1.1 için 11 kayıt ve 3 çalışma; M.8.5.1.5 için 9 kayıt ve 3 çalışma; M.8.5.1.4 için 7 kayıt ve 2 çalışma; M.8.5.1.3 için 4 kayıt ve 2 çalışma. Liste, resmî kazanımların tamamı değildir.

Tabloda 5, 6, 7 ve 8. sınıf düzeylerine ait kazanım kodları yer alır. Bu sınıfların görünmesi, her sınıfın bütün matematik kazanımlarının haritada bulunduğu anlamına gelmez. Harita yalnız envanterdeki 408 kayıtla tahminî olarak eşlenen 57 kodu gösterir; eşlemesi olmayan kayıtları kapsamaz.

Bu sayfanın görevi kazanım kodunu kayıt sayısı, bağımsız çalışma sayısı ve konu başlığıyla eşleyen bir harita sunmaktır. Yanılgının tanımı, öğrenci cevabı ve müdahale önerisi bu haritanın kapsamı dışındadır. Bu ayrıntılar ilgili konu sayfalarında yer alır; harita yalnız doğru konuya geçişi kolaylaştırır.

Kaynaklar

  1. Lemma ortaokul matematiği kavram yanılgısı envanteri: 505 kayıt; kazanım tahmini dolu 408 kayıt ve 57 farklı kod. Bu sayfadaki tablo envanterin ilgili alanlarından üretildi.
  2. MEB, Matematik Dersi Öğretim Programı (İlkokul ve Ortaokul 1-8. Sınıflar), 2018. Tablodaki kazanım kodlarının ve sınıf düzeylerinin resmî kaynağı.
  3. Kavram Yanılgısı Envanteri: Yöntem ve Sınırlar. Envanterin kaynak zinciri, kodlama yöntemi ve bilinen sınırları.

Bu sayfadaki sayılar Lemma ortaokul matematiği kavram yanılgısı envanteri üzerinden derlenmiştir; her sayının kaynağı ve alanı “Kaynaklar” bölümünde yazılıdır. Kavram yanılgısı verileri, tam metnine erişilen 31 çalışmadan (11 yüksek lisans tezi, 20 dergi makalesi) derlenen envanterden gelir; bu 31 çalışmanın 31’i de Maarif Modeli öncesi müfredatla yürütülmüştür. Yöntem ve bilinen sınırlar: yöntem sayfası. Son güncelleme: 04.09.2026.